Hoge Raad, 13-09-2013 / 12/00395


ECLIECLI:NL:HR:2013:691
Datum13-09-2013
InhoudsindicatieConsumentenrecht. Richtlijn 93/13 EEG (oneerlijke bedingen in consumentenovereenkomsten). Contractuele rente. Richtlijnconforme uitleg. Grievenstelsel. Rechtsstrijd in appel. Openbare orde. HvJEU 14 juni 2012, ECLI:NL:XX:2012:BW9433, NJ 2012/512, HvJEU 9 november 2010, ECLI:NL:XX:2010:BO5516, NJ 2011/41 en HvJEU 30 mei 2013, zaak C - 488/11. Appelrechter ambtshalve gehouden om buiten grieven maar binnen grenzen van rechtsstrijd te toetsen of beding oneerlijk is? Oneerlijk beding vernietigen. Ambtshalve toetsing in eerste aanleg. Ambtshalve onderzoek indien rechter vermoedt dat beding oneerlijk is. Instructiemaatregelen om werking richtlijn te verzekeren. Hoor en wederhoor. Aanpassen stellingen. Verstekzaken.
Recht.nl artikelAmbtshalve toepassing van de Richtlijn oneerlijke bedingen door de rechter (26-09-2013)
De Hoge Raad geeft een overzicht van de rechtspraak van het HvJ EU over de ambtshalve toepassing van de EU-Richtlijn oneerlijke bedingen en concludeert daaruit dat de appelrechter gehouden is ambtshalve na te gaan of een beding in algemene voorwaarden oneerlijk is in de zin van de richtlijn.
> Ambtshalve toepassing van de Richtlijn oneerlijke bedingen door de (appel)rechter (Karlijn Teuben, Cassatieblog.nl)
> Ambtshalve onderzoek door rechter naar mogelijk oneerlijk beding (Lonni Westland, Wieringa Advocaten)
> 'Oneerlijke' bedingen (Erik van der Dussen, Nysingh)
> Oneerlijke bedingen in algemene voorwaarden aan banden gelegd (Hans van Noort, Van Benthem & Keulen)
> Hij is groot, en ik ben klein... (Jeroen van Veen, USG Legal Professionals)
> Noot bij ECLI:NL:HR:2013:691 (Willem van Boom, Ars Aequi)
Recht.nl artikelRichtlijn oneerlijke bedingen van invloed op algemene voorwaarden en overeenkomsten (04-04-2014)
Ondernemers die zaken doen met consumenten dienen bij de opstelling van overeenkomsten en algemene voorwaarden niet alleen rekening te gehouden met de bekende zwarte en grijze lijst, maar ook met de in de Europese Richtlijn inzake oneerlijke bedingen in consumentenovereenkomsten opgenomen blauwe lijst (zie de bijlage bij de richtlijn onderaan).
> Hij is groot, en ik ben klein... (Jeroen van Veen, USG Legal Professionals)
> Artikel 6:233 Burgerlijk Wetboek (Wetten.overheid.nl)
> Noot bij ECLI:NL:HR:2013:691 (Willem van Boom, Ars Aequi)
> Boetebeding niet onredelijk bezwarend (Via Juridica)
TijdschriftartikelHoge Raad, 13-09-2013, 12/00395
NJB 2013, 2018
Consumentenovereenkomst. Oneerlijk beding. Ambtshalve toetsing. In een geschil over de verbouwing van een woning veroordeelt het hof de consument tot betaling van 2% bedongen rente per maand. Had het hof ambtshalve moeten onderzoeken of het rentebeding oneerlijk is?
TijdschriftartikelHoge Raad, 13-09-2013, 12/00395
RvdW 2013, 1060
Richtlijn 93/13 EEG (oneerlijke bedingen in consumentenovereenkomsten); recht gelijkwaardig aan nationale regels van openbare orde. Gehoudenheid nationale rechter tot ambtshalve onderzoek; gehoudenheid appelrechter tot ambtshalve toepassing binnen grenzen rechtsstrijd ook buiten door grieven ontsloten gebied. Richtlijn 93/13 EEG niet rechtstreeks van toepassing; richtlijnconforme uitleg; ambtshalve onderzoek o.g.v. art. 6:233 BW. Geen toetsing indien de consument zich verzet tegen buiten toepassing laten. Instructiemaatregelen ook in verstekzaken; hoor en wederhoor; aanpassen stellingen. Procedure in cassatie.
TijdschriftartikelHoge Raad, 13-09-2013, 12/00395
JIN 2013/179
Oneerlijke bedingen, Vernietiging, Ambtshalve toetsing, Hoor en wederhoor, Consumentenbescherming, Appelprocesrecht, Verstekzaken
TijdschriftartikelHoge Raad, 13-09-2013, 12/00395
JOR 2013/329
Algemene voorwaarden, Richtlijnconforme interpretatie art. 6:233 BW, Rechter is gehouden tot ambtshalve toetsing of beding in algemene voorwaarden oneerlijk is, Taak appelrechter, Verwijzing naar HvJ EU 30 mei 2013, C-488/11
TijdschriftartikelHoge Raad 13-09-2013 (met noot)
M.B.M. Loos, R.R.M. de Moor
TvC 2013, 6, p. 262
Ambtshalve toetsing, oneerlijk beding, contractuele rente, doorbreking grievenstelsel
TijdschriftartikelHoge Raad 13-09-2013 (met noot)
F.J.H. Hovens
JBPr 2014/2
Regels van dwingend communautair recht (i.c. Richtlijn 93/13/EEG) kunnen recht van openbare orde behelzen. Dat brengt mee dat de appelrechter ambtshalve, ook buiten de grieven om, moet onderzoeken of dergelijke regels van toepassing zijn en vervolgens daaraan in voorkomend geval rechtsgevolgen moet verbinden.
TijdschriftartikelHuurrechtelijke boetebedingen na HR 13 september 2013 (Heesakkers/Voets)
F. van der Hoek
WR 2014/55
De Hoge Raad wees op 13 september 2013 het arrest Heesakkers/Voets. De uitspraak had betrekking op een boetebeding dat in de algemene voorwaarden van een overeenkomst tot aanneming van werk was opgenomen en is daarom niet in WR gepubliceerd. Hij zal echter belangrijke effecten hebben op de geldigheid van huurrechtelijke boetebedingen, zoals al uit lagere rechtspraak blijkt. Dat geeft reden voor een nieuwe beschouwing over het onderwerp.
TijdschriftartikelHoge Raad 13-09-2013 (met noot)
H.B. Krans
NJ 2014/274
Richtlijn 93/13 EEG (oneerlijke bedingen in consumentenovereenkomsten); recht gelijkwaardig aan nationale regels van openbare orde. Gehoudenheid nationale rechter tot ambtshalve onderzoek; gehoudenheid appelrechter tot ambtshalve toepassing binnen grenzen rechtsstrijd ook buiten door grieven ontsloten gebied. Richtlijn 93/13 EEG niet rechtstreeks van toepassing; richtlijnconforme uitleg; ambtshalve onderzoek o.g.v. art. 6:233 BW. Geen toetsing indien de consument zich verzet tegen buiten toepassing laten. Instructiemaatregelen ook in verstekzaken; hoor en wederhoor; aanpassen stellingen. Procedure in cassatie.
TijdschriftartikelHet Heesakkers/Voets-arrest en de twee stadia van de ambtshalve oneerlijkheidstoets
C.M.D.S. Pavillon
TvPP 2014, 3, p. 81
Het veelbesproken Heesakkers/Voets-arrest heeft een belangrijke waarde voor het ambtshalve toetsen door de rechter van algemene voorwaarden. In deze bijdrage wordt het arrest behandeld aan de hand van een op de rechtspraktijk gebaseerd model voor de ambtshalve toetsing van algemene voorwaarden waarbij twee stadia worden onderscheiden wat betreft de noodzakelijke gegevens voor de rechter: het instapmoment ofwel het vermoeden van toepasselijkheid en oneerlijkheid, en de ambtshalve vaststelling van toepasselijkheid en oneerlijkheid.
TijdschriftartikelDe blauwe lijst
J.W. Alt
Adv.bl. 2018-6, p. 71
Oneerlijke bedingen in consumentenovereenkomsten moeten behalve aan de zwarte en grijze lijst, ook getoetst worden aan de blauwe lijst.
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2012:BY7854
Gerelateerd ECLI:NL:GHSHE:2011:3978
Gerelateerd ECLI:NL:HR:2015:1866 ★★★★★
Gerelateerd ECLI:NL:HR:2016:236 ★★★★★
Gerelateerd ECLI:NL:HR:2017:773 ★★★★★
Gerelateerd ECLI:NL:HR:2016:769 ★★★★★
Gerelateerd ECLI:NL:HR:2016:340 ★★★★
Gerelateerd ECLI:NL:GHAMS:2017:5248 ★★★
Gerelateerd ECLI:NL:GHARL:2016:2316 ★★★
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2017:292 ★★★
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2018:788 ★★
Gerelateerd ECLI:NL:GHSHE:2017:1875 ★★
Gerelateerd ECLI:NL:RBMNE:2016:2625 ★★
Gerelateerd ECLI:NL:GHARL:2016:6941 ★★
Gerelateerd ECLI:NL:RBDHA:2015:3079 ★★
Gerelateerd ECLI:NL:GHSHE:2015:3001 ★★
Gerelateerd ECLI:NL:GHDHA:2015:2303 ★★
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2014:1825 ★★
Gerelateerd ECLI:NL:GHARL:2019:1819
Gerelateerd ECLI:NL:GHARL:2019:1764
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2017:889
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2017:661
Gerelateerd ECLI:NL:RBROT:2016:9380
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2016:3
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2015:455
Gerelateerd ECLI:NL:GHARL:2015:2101
Gerelateerd ECLI:NL:GHAMS:2015:5241
Gerelateerd ECLI:NL:GHSHE:2014:2219
Gerelateerd ECLI:NL:GHSHE:2013:4346
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2019:769
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2019:378
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2019:346
Gerelateerd ECLI:NL:GHSHE:2019:387
Gerelateerd ECLI:NL:GHARL:2019:5887
Gerelateerd ECLI:NL:GHARL:2019:2955
Gerelateerd ECLI:NL:RBDHA:2018:14001
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2018:631
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2018:154
Gerelateerd ECLI:NL:GHARL:2018:3119
Gerelateerd ECLI:NL:RBROT:2017:5654
Gerelateerd ECLI:NL:RBLIM:2017:959
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2017:72
Gerelateerd ECLI:NL:GHSHE:2017:4682
Gerelateerd ECLI:NL:GHARL:2017:6579
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2016:346
Gerelateerd ECLI:NL:GHSHE:2016:2298
Gerelateerd ECLI:NL:GHARL:2016:7517
Gerelateerd ECLI:NL:RBAMS:2015:9966
Gerelateerd ECLI:NL:RBAMS:2015:9922
Gerelateerd ECLI:NL:RBAMS:2015:9254
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2015:2703
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2015:2658
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2015:23
Gerelateerd ECLI:NL:GHSHE:2015:3897
Gerelateerd ECLI:NL:GHSHE:2015:3895
Gerelateerd ECLI:NL:GHARL:2015:7097
Gerelateerd ECLI:NL:GHARL:2015:6097
Gerelateerd ECLI:NL:RBROT:2014:5758
Gerelateerd ECLI:NL:GHSHE:2014:3533
Gerelateerd ECLI:NL:GHSHE:2014:983
Gerelateerd ECLI:NL:RBGEL:2013:4386
Gerelateerd ECLI:NL:RBAMS:2013:9891
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2013:880
Gerelateerd ECLI:NL:GHSHE:2013:5642
Gerelateerd ECLI:NL:GHSHE:2013:5206
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2012:BY7854
Gerelateerd ECLI:NL:GHSHE:2011:3978
Gerelateerd ECLI:NL:RBROT:2019:2560
Gerelateerd ECLI:NL:RBROT:2019:2350
Gerelateerd ECLI:NL:RBOBR:2019:2070
Gerelateerd ECLI:NL:RBGEL:2019:2288
Gerelateerd ECLI:NL:RBGEL:2019:1728
Gerelateerd ECLI:NL:RBAMS:2019:3772
Gerelateerd ECLI:NL:HR:2019:1731
Gerelateerd ECLI:NL:GHARL:2019:5877
Gerelateerd ECLI:NL:GHARL:2019:5241
Gerelateerd ECLI:NL:GHARL:2019:4615
Gerelateerd ECLI:NL:GHARL:2019:3789
Gerelateerd ECLI:NL:RBZWB:2018:1187
Gerelateerd ECLI:NL:RBROT:2018:5336
Gerelateerd ECLI:NL:RBROT:2018:1584
Gerelateerd ECLI:NL:RBOVE:2018:944
Gerelateerd ECLI:NL:RBOVE:2018:942
Gerelateerd ECLI:NL:RBOBR:2018:1654
Gerelateerd ECLI:NL:RBMNE:2018:3267
Gerelateerd ECLI:NL:RBMNE:2018:814
Gerelateerd ECLI:NL:RBLIM:2018:7386
Gerelateerd ECLI:NL:RBLIM:2018:1910
Gerelateerd ECLI:NL:RBGEL:2018:1651
Gerelateerd ECLI:NL:RBGEL:2018:836
Gerelateerd ECLI:NL:RBDHA:2018:16407
Gerelateerd ECLI:NL:RBDHA:2018:6580
Gerelateerd ECLI:NL:RBDHA:2018:5530
Gerelateerd ECLI:NL:RBDHA:2018:4320
Gerelateerd ECLI:NL:RBAMS:2018:7133
Gerelateerd ECLI:NL:RBAMS:2018:6515
Gerelateerd ECLI:NL:RBAMS:2018:5387
Gerelateerd ECLI:NL:RBAMS:2018:5107
Gerelateerd ECLI:NL:RBAMS:2018:1909
Gerelateerd ECLI:NL:GHARL:2018:8914
Gerelateerd ECLI:NL:GHARL:2018:8565
Gerelateerd ECLI:NL:GHARL:2018:8511
Gerelateerd ECLI:NL:GHARL:2018:6576
Gerelateerd ECLI:NL:RBOVE:2017:4819
Gerelateerd ECLI:NL:RBNNE:2017:5196
Gerelateerd ECLI:NL:RBMNE:2017:6021
Gerelateerd ECLI:NL:RBGEL:2017:5904
Gerelateerd ECLI:NL:RBAMS:2017:7796
Gerelateerd ECLI:NL:GHSHE:2017:3615
Gerelateerd ECLI:NL:GHSHE:2017:429
Gerelateerd ECLI:NL:GHARL:2017:8437
Gerelateerd ECLI:NL:GHARL:2017:5961
Gerelateerd ECLI:NL:GHARL:2017:4982
Gerelateerd ECLI:NL:RBROT:2016:5048
Gerelateerd ECLI:NL:RBMNE:2016:4719
Gerelateerd ECLI:NL:RBAMS:2016:8484
Gerelateerd ECLI:NL:RBAMS:2016:7307
Gerelateerd ECLI:NL:RBAMS:2016:6669
Gerelateerd ECLI:NL:RBAMS:2016:5270
Gerelateerd ECLI:NL:RBAMS:2016:3556
Gerelateerd ECLI:NL:GHARL:2016:1795
Gerelateerd ECLI:NL:GHARL:2016:1002
Gerelateerd ECLI:NL:RBROT:2015:8309
Gerelateerd ECLI:NL:RBMNE:2015:8258
Gerelateerd ECLI:NL:RBMNE:2015:6873
Gerelateerd ECLI:NL:RBGEL:2015:6157
Gerelateerd ECLI:NL:GHSHE:2015:3595
Gerelateerd ECLI:NL:GHARL:2015:5535
Gerelateerd ECLI:NL:RBAMS:2014:2206
Gerelateerd ECLI:NL:GHSHE:2014:1084
Gerelateerd ECLI:NL:GHARL:2014:2711
Gerelateerd ECLI:NL:RBAMS:2013:8887