Parket bij de Hoge Raad, 26-07-2013 / 12/04639


ECLIECLI:NL:PHR:2013:643
Datum26-07-2013
InhoudsindicatieA-G IJzerman heeft conclusie genomen in de zaak met nummer 12/04639 naar aanleiding van het beroep in cassatie van belanghebbende tegen de uitspraak van het gerechtshof te Leeuwarden van 25 september 2012, nr. 12/00046. De uitspraak van het Hof waartegen beroep in cassatie is ingesteld betreft een uitspraak op verzet als bedoeld in artikel 8:55 Awb. Het geschil in verzet was of het Hof het hoger beroep van belanghebbende terecht niet-ontvankelijk had verklaard in verband met het onbetaald laten van griffierecht. Op verzet heeft het Hof geoordeeld dat het onbetaald laten van griffierecht in het onderhavige geval niet verschoonbaar is wegens de omstandigheid dat een besluit van de Gemeente [Q] op de aanvraag van belanghebbende strekkende tot toekenning van bijzondere bijstand voor het voldoen van het griffierecht, enige tijd was uitgebleven. De zaak heeft zowel nationale als EVRM-aspecten. De onderhavige zaak hangt samen met de zaak onder nr. 12/03888 waarin de A-G heden eveneens conclusie heeft genomen. In de onderhavige zaak speelt echter geen boetekwestie. Overigens zij hier verwezen naar de beschouwingen in nr. 12/03888 en de notitie daarbij. Hier gaat het met name om het volgende. Nu belanghebbende het griffierecht ter zake van zijn beroep in cassatie (ook) niet heeft voldaan, besteedt de A-G eerst aandacht aan de ontvankelijkheid van het beroep in cassatie. Vervolgens wordt ingegaan op de vergelijkbare inhoudelijke kant van het cassatieberoep, inhoudende of verschoonbaar te achten is dat belanghebbende (eerder ook) bij het Hof geen griffierecht heeft betaald, hetgeen voor het Hof aanleiding is geweest tot (kennelijk) niet-ontvankelijk verklaring van het hoger beroep. Belanghebbende is door de Hoge Raad na aanmaning en constatering van in gebreke blijven, in de gelegenheid gesteld schriftelijk de redenen voor de termijnoverschrijding mee te delen, zo mogelijk onder bijvoeging van bewijsstukken. Naar aanleiding van die geboden gelegenheid was het woord aan belanghebbende. Deze had zijn eventuele financiŽle beperkingen moeten stellen en zonodig moeten bewijzen. Belanghebbende heeft echter nagelaten redenen aan te voeren. Bekend zijn slechts de redenen die belanghebbende had om het griffierecht in hoger beroep niet te betalen. Uit het dossier blijkt voorts dat belanghebbende in 2008 een bijstandsuitkering genoot; over zijn huidige financiŽle situatie is niets bekend. De A-G meent dat het feit dat belanghebbende na daartoe in de gelegenheid te zijn gesteld geen (nader) inzicht in zijn eventuele financiŽle onvermogen heeft gegeven, voor rekening van belanghebbende dient te worden gebracht. Dat moet betekenen dat zijn beroep in cassatie niet-ontvankelijk wordt verklaard. Daaraan kunnen de uit het dossier reeds bekende gegevens volgens de A-G niet afdoen, omdat die verouderd en onvolledig zijn. Niettemin wil de A-G een en ander opmerken over de wijze waarop het Hof is gekomen tot niet-ontvankelijk verklaring van het hoger beroep van belanghebbende wegens het onbetaald laten van het griffierecht en ongegrond verklaring van het verzet. Indien zoals in casu aan een indiener van (i.c. hoger) beroep nog geen gelegenheid is geboden om redenen voor het onbetaald laten van het griffierecht aan te voeren en zijn beroep bij verkorte afdoening niet-ontvankelijk verklaard is, meent de A-G dat de redenen voor niet-betalen voor het eerst in verzet mogen worden aangevoerd. In zoverre treft belanghebbende hier zijns inziens dus geen verwijt. Vervolgens kan worden toegekomen op de hier voorliggende vraag of kan worden geoordeeld dat een indiener in verzuim is als de oorzaak van dat verzuim is dat hij, (nog) geen bijzondere bijstand heeft ontvangen van de gemeente. In die door belanghebbende aangevoerde reden ligt volgens de A-G redelijkerwijs besloten dat belanghebbende heeft gesteld zelf over onvoldoende middelen te beschikken om het griffierecht te kunnen voldoen. Bijzondere bijstand is namelijk bedoeld voor mensen met een laag inkomen, die weinig of geen eigen vermogen hebben en die door bijzondere omstandigheden bepaalde kosten moeten maken die zij niet kunnen betalen. De A-G meent dat het Hof in de onderhavige zaak had het Hof moeten onderzoeken of belanghebbende inderdaad onvermogend was. De A-G acht het dan ook onjuist dat het Hof het verzet zonder nadere inlichtingenvergaring dienaangaande ongegrond heeft verklaard. In dat kader merkt de A-G op dat de Hoge Raad de volgende praktijk hanteert. Nadat is gebleken dat de indiener van een beroep in cassatie ook na aanmaning niet (tijdig) heeft betaald, wordt de indiener per brief in de gelegenheid gesteld schriftelijk de redenen voor de termijnoverschrijding mee te delen, zo mogelijk onder bijvoeging van bewijsstukken. Een verschil tussen de cassatieprocedure en de procedures bij de rechtbanken en hoven is dat de cassatieprocedure de vereenvoudigde afdoening met het daaraan verbonden vangnet van de verzetsprocedure niet kent. Ondanks dat verschil zou men, naar het de A-G voorkomt, in de feitelijke instanties kunnen overwegen vůůr het doen van uitspraak bij verkorte afdoening die gelegenheid te geven. Zo kan worden voorkomen dat financieel minder vermogende rechtzoekenden onnodig een verzetsprocedure in worden gejaagd. Een rechtsplicht hiertoe bestaat volgens de A-G evenwel niet; daarmee wordt dit een vraag van bestuurlijke afwegingen. De conclusie strekt ertoe dat het beroep in cassatie van belanghebbende niet-ontvankelijk dient te worden verklaard.
TijdschriftartikelConclusie Advocaat-Generaal, 26-07-2013, 12/04639
V-N 2013/48.9
Vrijstelling of matiging griffierecht volgens A-G zonder boete. Niet-ontvankelijkheid beroep.
Gerelateerd ECLI:NL:HR:2011:BO5046 ★★★★★
Gerelateerd ECLI:NL:HR:2010:BL1943 ★★★★★
Gerelateerd ECLI:NL:HR:2012:BV2020 ★★★★
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2009:BG4156 ★★★★
Gerelateerd ECLI:NL:RVS:2013:BZ4443 ★★★★
Gerelateerd ECLI:NL:HR:2013:BZ7863 ★★★★
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2013:CA2818 ★★★★
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2011:BQ3883 ★★★
Gerelateerd ECLI:NL:HR:2011:BP6284 ★★★
Gerelateerd ECLI:NL:HR:2006:AX9137 ★★
Gerelateerd ECLI:NL:HR:2005:AT3034 ★★
Gerelateerd ECLI:NL:GHARN:2012:BX9647 ★★
Gerelateerd ECLI:NL:GHSGR:2011:BU5519 ★★
Gerelateerd ECLI:NL:GHAMS:2012:BX0724
Gerelateerd ECLI:NL:GHSHE:2008:BG9214
Gerelateerd ECLI:NL:GHARN:2004:AO8196
Gerelateerd ECLI:NL:CRVB:2001:AB1725
Gerelateerd ECLI:NL:HR:2014:719
Gerelateerd ECLI:NL:HR:2014:719
Gerelateerd ECLI:NL:GHSHE:2015:725
Gerelateerd ECLI:NL:CRVB:2014:1062