Tijdschrift voor Gezondheidsrecht

Uitgever Boom Juridische Uitgevers
Tijdschrift Tijdschrift voor Gezondheidsrecht
Datum 16-06-2011
Aflevering 4
RubriekRedactioneel
TitelTwee soorten patiŽntenrecht?
CiteertitelTvGR 2011, p. 279
SamenvattingOnlangs deed de Nationale ombudsman een opmerkelijke uitspraak. Een depressieve patiŽnt met een eetstoornis wordt tweemaal opgenomen in het Academisch Ziekenhuis Maastricht (azM). Beide keren neemt hij bij het ontslag een hoeveelhied medicijnen in als poging tot suÔcide. De tweede maal bedreigt hij tevens een van de artsen met een mes. De patiŽnt wijt zijn gedrag aan de medicatie en het gebrek aan farmacotherapeutische evaluatie. Voor azM schuilt de oorzaak in de persoonlijkheidsstoornis van de patiŽnt. Deze dient een klacht in tegen het azM bij de Nationale ombudsman, die gedeeltelijk gegrond wordt verklaard (Rapport 2011/049 d.d. 16 februari 2011).
Auteur(s)J.G. Sijmons
Pagina279-279
Artikel aanvragenVia Praktizijn
RubriekArtikelen
TitelHet Wetsvoorstel verplichte geestelijke gezondheidszorg
CiteertitelTvGR 2011, p. 280
SamenvattingPersonen die als gevolg van een geestelijke stoornis gevaar veroorzaken, kunnen tegen hun wil worden opgenomen in een psychiatrisch ziekenhuis. De Wet bijzondere opnemingen in psychiatrische ziekenhuizen (Wet Bopz) maakt dit mogelijk. Het was destijds de bedoeling van de wetgever om de samenleving te beschermen tegen gevaarlijke personen, maar oook om de rechtsbescherming van gedwongen opgenomen psychiatrische patiŽnten te verhogen. Beide gedachten komen tot uitdrukking in het systeem van de wet. In dit systeem staat de gedwongen opneming centraal en het toepassen van dwang is aan strikte voorwaarden gebonden. Inmiddels is het denken over dwangtoepassing bij psychiatrische patiŽnten echter veranderd. Het gaat niet meer alleen om bescherming van de maatschappij tegen gevaarlijke personen en bescherming van de patiŽnt tegen ongerechtvaardigde inbreuken op zijn leven. De heersende opvatting is dat personen met een geestelijke stoornis recht hebben op zorg en daar niet van verstoken mogen blijven. Op de overheid rust de verplichting om noodzakelijke zorg te verlenen, desnoods tegen de wil van een persoon. Ook in de wet is dit behandel- en zorgperspectief in de loop de jaren steeds meer op de voorgrond komen te staan. Zo is in 2004 de voorwaardelijke machtiging ingevoerd, die het mogelijk maakt om buiten de muren van een instelling zorg te verlenen aan psychiatrische patiŽnten die zich gemakkelijk daaraan onttrekken. Ook zijn in 2008 de mogelijkheden tot dwangbehandeling binnen de instelling uitgebreid om te voorkomen dat een persoon onredelijk lang opgenomen moet blijven.
Auteur(s)V.E.T. DŲrenberg
Pagina280-294
Artikel aanvragenVia Praktizijn
RubriekArtikelen
TitelDe ministriŽle zorg voor het telen van hennep: toetsing van een zorgplichtbepaling
CiteertitelTvGR 2011, p. 295
SamenvattingDe overheid kan als uitvoerende macht op velerlei terrein bij wet- en regelgeving opgedragen taken uitvoeren. Een van die taken betreft het zorg dragen dat er in Nederland voldoende hennep wordt gekweekt voor wetenschappelijk onderzoek naar de geneeskundige toepassing van hennep, hasjiesj en hennepolie of voor de productie van geneesmiddelen. Dit is bepaald in artikel 8h Opiumwet. Deze bepaling maakte deel uit van de grondige wijziging van de Opiumwet zoals die op 17 maart 2003 van kracht werd. De belangrijkste wijzigingen waren: (i) het vervangen van het verlofstelsel door een ontheffingenstelsel; (ii) het treffen van een nadere regeling om ontheffingen te kunnen weigeren of in te trekken als er sprake is van criminaliteitsrisico's; en (iii) het stellen van regels voor de productie van hennep voor geneeskundige en wetenschappelijke doeleinden. De Minister van VWS kreeg een centrale zorgtaak toebedeeld in het kader van de hennepproductie voor wetenschappelijke en geneeskundige doelen. In de tot dan toe vigerende Opiumwet ontbrak die taak. Met de praktische uitvoering van deze taak is inmidels de nodige ervaring opgedaan. Medicinale cannabis wordt onder staatstoezicht gekweekt en kan door artsen aan patiŽnten worden voorgeschreven. Over de beleidsuitvoering informeert de minister regelmatig de Tweede Kamer. In maart 2010 werd op initiatief van de Kamer nog een algemeen overleg over deze materie met de minister gevoerd. Kwesties als het aantal vereiste varianten medicinale cannabis, de aan kweek en verstrekking verbonden kosten en mogelijkheden tot opname in de basisverzekering kwamen aan de orde.
Auteur(s)S.F. Blockmans , L.H. Erkelens
Pagina295-312
Artikel aanvragenVia Praktizijn
RubriekForum
TitelDe rapporten van de commissies-Lemstra over de disfunctionerende Twentse neuroloog: een beschouwing
CiteertitelTvGR 2011, p. 313
SamenvattingZelden heeft een casus van een disfunctionerend medisch specialist zoveel aandacht gekregen en tot zoveel externe onderzoeken geleid als de zaak van de neuroloog in het Medisch Spectrum Twente (MST). Genoemd kunnen worden de rapporten van de door het ziekenhuis ingestelde externe onderzoekscommissies Lemstra I en II, het op verzoek van de Minister van VWS door de Inspectie voor de Gezondheidszorg (IGZ) opgestelde rapport over haar handelswijze, het door het Ministerie van VWS in samenspraak met de IGZ gevraagde onafhankelijk advies en het door de minister gevraagde onderzoek naar de bekendheid bij de IGZ over deze casus en aanbevelingen over verbeteringen van de werkwijze bij de IGZ. Eerder deden zich ernsige en langedurige gevallen van disfuntioneren voor maar deze kregen niet de politieke en publieke aandacht die deze zaak ten deel viel. Mogelijk vormde de casus van de hartchirurgie in het Nijmeegse UMC St Radboud en het gedegen rapport daarover van de Onderzoeksraad voor de veiligheid hierin een omslagpunt omdat het een 'wake up call' was voor het veld en de politiek.
Auteur(s)Ph.S. Kahn
Pagina313-322
Artikel aanvragenVia Praktizijn
RubriekKroniek Rechtspraak
TitelKroniek rechtspraak mededingingsrecht
CiteertitelTvGR 2011, p. 323
SamenvattingIn deze kroniek staat de praktijk van de Nederlandse Mededingingsautoriteit (NMa) uit 2010 met betrekking tot de zorgsector centraal. De meeste besluiten betreffen concentraties van zorginstellingen. Hierin sloot de NMa op het gebied van de afbakening van de relevante markt veelal aan op haar eerdere beschikkingspraktijk.
Behalve met het concentratietoezicht houdt de NMa zich bezig met de handhaving van het kartelverbod dat in artikel 6 Mededingingswet (Mw) is opgenomen. Evenals in andere jaren stond bij dde handhaving de zorgsector blijkens de NMa-agenda in 2010 op de prioriteitenlijst. Dit uitte zich in 2010 in twee boetebesluiten aan verschillende zorginstellingen in de WMO- en AWBZ-zorg. Daarnaast was de NMa actief op het gebied van het onderzoeken van overtredingen van het kartelverbod in de thuiszorg. Het alternatieve afdoeningstraject dat hiervoor zou worden ingezet is uiteindelijk door thuiszorginstellingen zelf van de hand gewezen. De aandacht voor de zorg zal niet alleen de instellingen, maar ook bestuurders, toezichthouders en anderen met een leidinggevende positie, persoonlijk kunnen raken, zo blijkt uit de eerste boetes (weliswaar buiten de zorgsector) die de NMa aan natuurlijke personen oplegde voor het feitelijk leidinggeven aan overtredingen van het kartelverbod. De NMa kondigde aan dit vaker te gaan doen. Kennelijk hierop vooruitlopend wees de NMa in 2010 toezichthouders in de zorg op hun verantwoordelijkheid op mededingingsrechtelijk gebied. Dit betekent dat in de toekomst bestuurders, toezichthouders, directeuren en andere personen eerder persoonlijk beboet zullen worden wanneer zij mededingingsbeperkend afspraken maken of nalaten in te grijpen indien zij daartoe bevoegd zijn.
Auteur(s)E. Belhadj , C.T. Dekker , E. Hameleers
Pagina323-335
Artikel aanvragenVia Praktizijn
RubriekJurisprudentie - Bestuursrecht
TitelRechtbank Amsterdam, 30-03-2011, ---
CiteertitelTvGR 2011, p. 336
SamenvattingVergunning THI's; voorgenomen afwijzing bezwaar door Minister van VWS; weigering vergunning op grond van gehanteerde norm onmiskenbaar onrechtmatig; volksgezondheid niet in geding; besluit onrechtmatig: schorsing besluit waarin vergunning is geweigerd.
Pagina336-338
Artikel aanvragenVia Praktizijn
RubriekJurisprudentie - Bestuursrecht
TitelRechtbank Rotterdam, 24-02-2011, ---
CiteertitelTvGR 2011, p. 338
SamenvattingNiet-horizontale concentratie ambulancedienst en ziekenhuis; geen beperking mededinging; geen marktafscherming; geen mogelijkheid en geen prikkel om toestroom van patiŽnten naar concurrerende ziekenhuizen ten beÔnvloeden; totale effect op daadwerkelijke mededinging voor concurrenten vermoedelijk gering; beroep ongegrond.
Pagina338-347
Artikel aanvragenVia Praktizijn
RubriekJurisprudentie - Civiel recht
TitelVoorzieningenrechter Rechtbank Arnhem, 29-10-2010, ---
CiteertitelTvGR 2011, p. 347
SamenvattingOnrechtmatig handelen jegens UMC St Radboud c.s. door publicaties op de website van gedaagde; ernstige beschuldigingen in grove bewoordingen zonder enig objectief bewijs; gebod tot verwijdering van de betreffende publicaties en gebod tot rectificatie.
Pagina347-353
Artikel aanvragenVia Praktizijn
RubriekJurisprudentie - Civiel recht
TitelGerechtshof Arnhem, 08-03-2011, ---
CiteertitelTvGR 2011, p. 353
SamenvattingNiet verlengen zorgovereenkomst; tweede audit; verzekeraar; fysiotherapeut.
Pagina353-357
Artikel aanvragenVia Praktizijn
RubriekJurisprudentie - Civiel recht
TitelRechtbank 's-Hertogenbosch, 29-03-2011, ---
CiteertitelTvGR 2011, p. 357
SamenvattingMedisch zinloos handelen; nabestaande wenst (namens patiŽnt) voortzetting behandeling; medisch beroepsbeoefenaar is aangewezen persoon om over zinloosheid medisch handelen te oordelen; vordering toegewezen.
Pagina357-361
Artikel aanvragenVia Praktizijn
RubriekBoekrecensie
TitelT.F.E. Tjong Tjin Tai, Mr. C. Asser's handleiding tot de beoefening van het Nederlands burgerlijk recht. 7-IV. Bijzondere overeenkomsten
CiteertitelTvGR 2011, p. 362
SamenvattingIn de gezaghebbende Asser-serie is een nieuw deel verschenen dat is gewijd aan de opdracht in het algemeen en aan de verschillende bijzondere vormen van opdracht, waaronder de geneeskundige behandelingsovereenkomst. In eerdere drukken werd de opdracht nog behandeld samen met de arbeidsovereenkomst en aanneming van werk. Meer specifieke aandacht dus in de serie voor de opdracht die, zoals in het voorwoord wordt geschreven, "in de hedendaagse samenleving [is] uitgegroeid van een relatief onuitgewerkt leerstuk tot een afzonderlijk gebied van studie en rechtspraak." Hierna zal ik, begrijpelijkerwijs in dit tijdschrift, van het boek alleen het gedeelte over de geneeskundige behandelingsovereenkomst bespreken.
Auteur(s)B. Sluijters
Pagina362-364
Artikel aanvragenVia Praktizijn
RubriekSamenvattingen
TitelSamenvattingen
CiteertitelTvGR 2011, p. 365
Pagina365-365
Artikel aanvragenVia Praktizijn