Delikt en Delinkwent

Uitgever Wolters Kluwer
Tijdschrift Delikt en Delinkwent
Datum 20-05-2016
Aflevering 5
RubriekEditorial
TitelAandacht voor de slechts beperkt capabele verdachte in voor- en hoofdonderzoek – aanbevelingen voor de wetgever
CiteertitelDD 2016/22
SamenvattingWat betreft de verantwoordelijkheden van de verdediging is inmiddels sprake van een kleine strafvorderlijke revolutie. Die verantwoordelijkheden zijn de laatste tien jaren principieel aan het toenemen en zullen de komende tijd nog drastisch worden verzwaard. Deze toename heeft deels te maken met de op kwaliteit en eerlijkheid gerichte versterking van tegenspraak in de strafprocedure en deels met het streven naar een meer doelmatige strafrechtspleging.
Auteur(s)P.H.P.H.M.C. van Kempen
Artikel aanvragenVia Praktizijn
RubriekArtikelen
TitelHet taakstrafverbod van artikel 22b Sr: is de rechter ongehoorzaam?
CiteertitelDD 2016/23
SamenvattingDe manieren waarop rechters omgaan met het taakstrafverbod in artikel 22b Sr doen vermoeden dat zij deze bepaling ervaren als een te grote inbreuk op hun straftoemetingsvrijheid. Zo wordt in zaken waar het taakstrafverbod van toepassing is, artikel 22b buiten toepassing gelaten, toch een taakstraf opgelegd gecombineerd met een zeer korte onvoorwaardelijke gevangenisstraf, of een geldboete opgelegd in plaats van een door de wetgever gewenste onvoorwaardelijke gevangenisstraf. De vraag wordt opgeworpen of de rechter zo niet de belangenafweging van de wetgever doorkruist – en in hoeverre dat problematisch zou zijn vanwege de traditionele plaats van de rechterlijke macht ten opzichte van de wetgever, zoals die tot uitdrukking komt in (de jurisprudentie van de Hoge Raad bij) artikel 120 Gw.
Auteur(s)F.S. Bakker
Artikel aanvragenVia Praktizijn
RubriekReactie
TitelReactie op het editorial ‘Terrorisme: tussen strafrecht en oorlogsrecht’ (DD 2016/5)
CiteertitelDD 2016/24
SamenvattingIn het editorial ‘Terrorisme: tussen strafrecht en oorlogsrecht’ (DD 2016/5), stelt Van der Wilt dat het Nederlands strafrecht onvoldoende middelen biedt om terrorisme te kunnen bestrijden. Daarbij stelt hij dat het strafrecht ‘in geval van terrorisme (…) geflankeerd wordt door en concurrentie ondervindt van het oorlogsrecht’ en dat er een ‘verschuiving van het strafrecht naar het oorlogsrecht’ plaatsvindt bij de bestrijding van terrorisme.
Auteur(s)J.E. van Essen
Artikel aanvragenVia Praktizijn
RubriekReactie
TitelReactie op het editorial ‘Terrorisme: tussen strafrecht en oorlogsrecht’ (DD 2016/5)
CiteertitelDD 2016/25
SamenvattingVoordat auteur inhoudelijk op het editorial in gaat, zou zij graag een misinterpretatie van haar bijdrage over terrorisme in dit tijdschrift (‘De strafrechtelijke aanpak van terrorisme en Syriëgangers’, DD 2015/56) rechtzetten. Van der Wilt betoogt dat het gebruik van het terroristisch oogmerk voor de vaststelling van strafrechtelijke aansprakelijkheid en het bepalen van strafverzwaring ‘weinig bruikbaar is en zelfs gevaarlijk kan zijn’ omdat dit leidt tot een ‘dubieuze subjectivering van het strafrecht’. Vervolgens stelt hij dat een opmerking van de hand van de auteur van deze reactie in de desbetreffende bijdrage demonstreert ‘hoe snel die subjectivering van het strafrecht gemeengoed wordt’.
Auteur(s)M. van Noorloos
Artikel aanvragenVia Praktizijn
RubriekNaschrift
TitelNaschrift bij het editorial ‘Terrorisme: tussen strafrecht en oorlogsrecht’ (DD 2016/5)
CiteertitelDD 2016/26
SamenvattingAuteurs eerste editorial was enigszins provocerend bedoeld. Daarom is de auteur blij dat het enkele reacties heeft uitgelokt waarin nadere nuanceringen zijn aangebracht die in auteurs ruwe schets ontbreken en die prikkelen tot grondig nadenken over deze moeilijke materie.
Auteur(s)H.G. van der Wilt
Artikel aanvragenVia Praktizijn
RubriekNaschrift
TitelReactie naar aanleiding van het artikel ‘Modernisering en digitalisering van het strafproces’ (DD 2015/72)
CiteertitelDD 2016/27
SamenvattingVan Wees geeft auteurs in zijn artikel (DD 2015/72)op compacte wijze inzicht in de reikwijdte van het wetsvoorstel Digitale processtukken Strafvordering (Kamerstukken II, 34 090). Terecht stelt hij dat het voorstel ziet op een beperkte wijziging van het Wetboek van Strafvordering, de Wet op de economische delicten en het Wetboek van Strafrecht. Het wetsvoorstel voorziet in drie regelingen: een regeling voor de integriteit van digitale processtukken, een regeling voor de elektronische ondertekening van processtukken en een regeling voor het elektronisch berichtenverkeer tussen de justitiabele en de instanties in de strafrechtsketen
Auteur(s)J.W. van Wetten
Artikel aanvragenVia Praktizijn
RubriekNaschrift
TitelNaschrift bij het artikel ‘Modernisering en digitalisering van het strafproces’ (DD 2015/72)
CiteertitelDD 2016/28
SamenvattingIn zijn reactie geeft Van Wetten een aantal nuttige aanvullingen op het artikel van de auteur van dit naschrift. Op enkele van zijn punten ga ik nader in. Van Wetten stelt dat de term ‘dossiereigenaar’ in de digitale wereld een achterhaald begrip is. De term miskent volgens hem dat het stelsel van documentsystemen waarin het digitale procesdossier zich bevindt een gezamenlijke aangelegenheid is van politie, Openbaar Ministerie en rechtspraak.
Auteur(s)M. van Wees
Artikel aanvragenVia Praktizijn
RubriekBoekbespreking
TitelA. Pemberton, Victimology with a Hammer: The Challenge of Victimology (oratie Tilburg), 11 december 2015
CiteertitelDD 2016/29
SamenvattingWie Nietzsche presenteert als de eerste en belangrijkste filosoof van de victimologie, moet niet alleen over een creatieve geest maar ook over grote belezenheid beschikken. Wie dat paart aan gedegen argumentatie en een uitdagend onderzoekprogramma maakt beslist een opvallende entree in de academie. In deze bespreking zal ik het onderzoekprogramma en de belezenheid terzijde laten. Ik richt mij vooral op de argumentatieve lijn die Pemberton presenteert, licht toe waarom ik die creatief vind en verbind daarmee enige punten die volgens mij in dezelfde lijn liggen. Ik verwijs daarbij soms naar literatuur van wat oudere datum; niet uit nostalgie, maar omdat de auteur – wellicht onbewust – een aantal discussies herneemt die een kwart eeuw geleden volop speelden en waarin ik zelf betrokken was.
Auteur(s)G.C.G.J. van Roermund
LinkVolledige tekst oratie (Tilburg University)
Artikel aanvragenVia Praktizijn
RubriekRubrieken
TitelNationale Ombudsman
CiteertitelDD 2016/31
SamenvattingIn deze rubriek is een overzicht opgenomen van de meest in het oog springende rapporten van de Nationale ombudsman die in 2015 zijn verschenen op het terrein van politie en justitie. Allereerst volgt een korte algemene beschouwing van het jaar 2015. Daarna vindt per deelonderwerp een bespreking van de rapporten plaats.
Auteur(s)S.M.A. Lestrade , M.J.M. Krabbe
Artikel aanvragenVia Praktizijn
RubriekRubrieken
TitelCriminologie
CiteertitelDD 2016/32
SamenvattingDe recente aanslagen van IS in Europa en van andere groeperingen wereldwijd hebben de urgentie van wetenschappelijk onderzoek naar radicalisering en jihadisme weer eens onderstreept. Op het moment van schrijven is het twee weken geleden dat in Brussel aanslagen werden gepleegd, en de kranten staan vol van verhalen over de verdachten. Zo wordt geconstateerd dat sommige daders van de terroristische aanslagen eerder betrokken zijn geweest bij criminele activiteiten en worden overzichten gemaakt van broers die betrokken zijn bij terrorisme. Deze verhalen roepen allerlei wetenschappelijke vragen op: hoe algemeen zijn de beschreven kenmerken van verdachten van jihadistische activiteiten, en hoe moeten we dit duiden en verklaren?
Auteur(s)J.W. de Keijser , F.M. Weerman , W. Huisman
Artikel aanvragenVia Praktizijn
RubriekRubrieken
TitelPolitie
CiteertitelDD 2016/33
SamenvattingTerroristische dreigingen en de vluchtelingenproblematiek hebben ervoor gezorgd dat de vorming van de nationale politie nog meer vertraging heeft opgelopen (Kamerstukken II 2015/16, 29 628, nr. 591). De korpschef is gevraagd om de impact hiervan zo goed mogelijk in kaart te brengen. Fase I van de personele reorganisatie van de politie – een andere grote vertragende factor – is inmiddels wel afgerond (Kamerstukken II 2015/16, 29628, nr. 603). 54.000 medewerkers hebben een voorgenomen besluit tot plaatsing en herplaatsing ontvangen; 6.562 medewerkers hebben aangegeven dat zij een nadere toelichting willen op het besluit.
Auteur(s)T. Blom
Artikel aanvragenVia Praktizijn
RubriekRechtspraak
TitelNoodweer: de Hoge Raad geeft een overzicht
CiteertitelDD 2016/34
SamenvattingUit de besproken arresten blijkt de sterke werking van het oordeel dat de gedraging aanvallend was: de rechter hoeft zich aldus niet meer te buigen over de overige vereisten voor een geslaagd beroep op (putatief) noodweer en noodweerexces. En dat wordt niet anders als hij dat wel heeft gedaan, maar de verkeerde maatstaf heeft gehanteerd of zijn oordeel onbegrijpelijk of onvoldoende gemotiveerd is. De enkele vaststelling dat de gedraging aanvallend was volstaat. Rozemond heeft, in zijn noot onder het arrest over het schietincident bij de coffeeshop gesteld, dat deze sterke werking een reden zou kunnen zijn om strenge eisen te stellen aan het oordeel dat de gedraging aanvallend was.
Auteur(s)A. van Verseveld
Artikel aanvragenVia Praktizijn