Hoge Raad, 29-01-2013 / 10/01564


ECLIECLI:NL:HR:2013:BX5539
Meer over deze zaak:
Datum29-01-2013
InhoudsindicatieGetuigen. De getuige heeft ttz geweigerd vragen te beantwoorden De verklaring van de getuige afgelegd bij de politie wordt tot het bewijs gebezigd. De HR vult de rechtsregels over het oproepen van getuigen en het ondervragingsrecht uit HR LJN AB7528 nader in. De HR heeft in HR LJN ZD1013 geoordeeld dat de in HR LJN AB7528 onder 6.3.3 sub (ii) slot genoemde kwalificatie "in belangrijke mate" aldus moet worden begrepen dat reeds voldoende is als de betrokkenheid van verdachte bij het hem tenlastegelegde feit wordt bevestigd door ander bewijsmateriaal en dat, als die betrokkenheid dus in voldoende mate steun vindt in andere bewijsmiddelen, art. 6 EVRM niet in de weg staat aan het gebruik tot het bewijs van zo'n - verdachte belastende - verklaring. Voorts heeft de HR in HR LJN AF5704 geoordeeld dat dit steunbewijs dan betrekking zal moeten hebben op die onderdelen van de hem belastende verklaring die verdachte betwist. In het licht van de uitspraak EHRM LJN BX3071 (Vidgen tegen Nederland) moet thans worden geoordeeld dat in een geval als i.c., waarin de op verzoek van de verdediging opgeroepen en ttz. verschenen getuige heeft geweigerd antwoord te geven op de hem gestelde vragen, verdachte niet het bij art. 6.3 aanhef en onder d, EVRM voorziene recht heeft kunnen uitoefenen die getuige te (doen) horen omtrent diens niet ttz. afgelegde, verdachte belastende verklaring. Dat betekent dat in zo'n situatie geen sprake is van het in HR LJN AB7528 onder 6.3.3. sub (ii) vermelde geval dat "de verdediging in enig stadium van het geding, hetzij op de tz. hetzij daarvoor, de gelegenheid heeft gehad om een dergelijke verklaring op haar betrouwbaarheid te toetsen en aan te vechten door de persoon die de verklaring heeft afgelegd als getuige te (doen) ondervragen". s Hofs oordeel dat i.c. de verklaring van de getuige bruikbaar is voor het bewijs nu de betrokkenheid van verdachte in voldoende mate steun vindt in andere bewijsmiddelen en dit steunbewijs betrekking heeft op die onderdelen van diens verklaring die door verdachte zijn betwist geeft niet blijk van een onjuiste rechtsopvatting en is niet onbegrijpelijk. De HR voegt aan het vorenoverwogene nog toe dat uit genoemde beslissing van het EHRM en andere daarin vermelde uitspraken, zoals die van EHRM NJ 2012/283 (Al-Khawaja and Tahery tegen het VK) kan worden afgeleid (a) dat de omstandigheid dat verdachte niet het bij art. 6.3 aanhef en onder d, EVRM voorziene recht heeft kunnen uitoefenen om een op verzoek van de verdediging opgeroepen en ttz. verschenen getuige te (doen) horen omtrent diens niet ttz. afgelegde, verdachte belastende verklaring omdat die getuige weigert antwoord te geven op de hem gestelde vragen, niet in de weg staat aan het gebruik van die verklaring voor het bewijs indien aan verdachte met het oog op zijn wens die verklaring op haar betrouwbaarheid te toetsen, een aan de eisen van een behoorlijke en effectieve verdediging beantwoordende compensatie is geboden voor het ontbreken van de mogelijkheid tot daadwerkelijke ondervraging van de getuige, waarbij de wijze waarop een zodanige compensatie zal kunnen worden geëffectueerd afhangt van de omstandigheden van het geval, en voorts (b) dat ingeval een getuige weigert antwoord te geven op de hem gestelde vragen en op grond van objectieve gegevens in rechte komt vast te staan dat deze weigering het gevolg is van een ernstige bedreiging door of van de zijde van verdachte, verdachte het recht om deze getuige (nader) te (doen) horen heeft prijs gegeven. Het Hof heeft als vaststaand aangenomen dat de verdediging het recht tot ondervraging van de getuige heeft kunnen uitoefenen, dat zij in dat kader de door haar dienstig geoordeelde vragen heeft kunnen stellen, dat de getuige - naar zijn zeggen op grond van jegens hem geuite bedreigingen wegens de door hem eerder afgelegde verklaringen - heeft geweigerd verder te verklaren, dat de verdediging te kennen heeft gegeven geen heil te zien in de voortzetting van het verhoor van de getuige, en dat onder deze omstandigheden de hernieuwde oproeping van de getuige zinloos is. In het licht van deze door het Hof vastgestelde f&o getuigt de afwijzing van de verzoeken om de getuige opnieuw als getuige op te roepen en hem desnoods te gijzelen niet van een onjuiste rechtsopvatting. Die afwijzing is - mede gelet op hetgeen door de verdediging aan de verzoeken ten grondslag is gelegd - niet onbegrijpelijk en is toereikend gemotiveerd. Conclusie AG: anders. De in dit arrest cursief gedrukte tekst is op rechtspraak.nl tussen *** weergegeven.
Recht.nl artikelHoge Raad vult regels ondervragingsrecht nader in na zaak-Vidgen (05-02-2013)
In het licht van de zaak-Vidgen/Nederland wordt geoordeeld dat in een geval als het voorliggende, waarin de op verzoek van de verdediging ter terechtzitting verschenen getuige heeft geweigerd antwoord te geven op de hem gestelde vragen, verdachte niet het bij artikel 6.3 aanhef en onder d, EVRM voorziene recht heeft kunnen uitoefenen die getuige te (doen) horen.
TijdschriftartikelHoge Raad, 29-01-2013, 10/01564
NJB 2013, 399
Grenzen getuigenbewijs Post-Vidgen.
TijdschriftartikelHoge Raad, 29-01-2013, 10/01564
RvdW 2013, 234
Indien niet eerder door verdediging ondervraagde getuige ter terechtzitting weigert antwoord te geven op gestelde vragen, heeft verdachte zijn ondervragingsrecht niet kunnen uitoefenen. Hoge Raad past zijn rechtspraak hierover aan naar aanleiding van EHRM 10 juli 2012, NJ 2012/649 (Vidgen tegen Nederland).
TijdschriftartikelHoge Raad, 29-01-2013, 10/01564 (met noot)
T.M. Schalken
NJ 2013/145
Gebruik politieverklaringen van getuige die ter zitting weigert te verklaren.
Gerelateerd ECLI:NL:HR:1994:AB7528 ★★★★★
Gerelateerd ECLI:NL:HR:2003:AF5704 ★★★★★
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2013:BX5539 ★★
Gerelateerd ECLI:NL:HR:2017:1015 ★★★★★
Gerelateerd ECLI:NL:HR:2017:1016 ★★★★★
Gerelateerd ECLI:NL:HR:2017:1219 ★★★★★
Gerelateerd ECLI:NL:HR:2014:1020 ★★★★★
Gerelateerd ECLI:NL:HR:2013:BZ4480 ★★★★★
Gerelateerd ECLI:NL:HR:2013:BZ1439 ★★★★★
Gerelateerd ECLI:NL:HR:2016:2059 ★★★★★
Gerelateerd ECLI:NL:HR:2017:1017 ★★★★★
Gerelateerd ECLI:NL:HR:2013:774 ★★★★
Gerelateerd ECLI:NL:HR:2013:BY1251 ★★★★
Gerelateerd ECLI:NL:HR:2017:1212 ★★★★
Gerelateerd ECLI:NL:HR:2014:3113 ★★★
Gerelateerd ECLI:NL:HR:2015:1709 ★★★
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2013:1765 ★★★
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2015:1354 ★★
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2014:335 ★★
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2018:1389 ★★
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2018:662 ★★
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2017:171 ★★
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2016:520 ★★
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2015:1710 ★★
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2013:CA1782 ★★
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2013:BX5539 ★★
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2018:483
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2017:1070
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2017:573
Gerelateerd ECLI:NL:GHARL:2017:822
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2016:1052
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2016:278
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2015:2470
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2015:1709
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2015:909
Gerelateerd ECLI:NL:RBDHA:2014:12507
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2014:1959
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2014:316
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2014:249
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2013:46
Gerelateerd ECLI:NL:RBOVE:2019:560
Gerelateerd ECLI:NL:RBLIM:2018:11040
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2018:1330
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2018:1129
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2018:1118
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2018:536
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2017:1509
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2017:1362
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2017:1345
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2017:1193
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2017:912
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2017:580
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2017:577
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2017:574
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2017:568
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2017:450
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2017:385
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2017:299
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2017:298
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2017:253
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2017:116
Gerelateerd ECLI:NL:GHARL:2017:1983
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2016:1297
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2016:1200
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2016:1133
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2016:101
Gerelateerd ECLI:NL:RBZWB:2015:2296
Gerelateerd ECLI:NL:RBNNE:2015:5859
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2015:1278
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2015:1036
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2015:1008
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2015:960
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2015:443
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2015:386
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2015:382
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2015:263
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2014:2793
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2014:2299
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2014:1947
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2014:912
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2014:541
Gerelateerd ECLI:NL:GHDHA:2014:395
Gerelateerd ECLI:NL:CBB:2014:117
Gerelateerd ECLI:NL:RBONE:2013:BZ2717
Gerelateerd ECLI:NL:RBAMS:2013:BZ3551
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2013:CA3300
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2013:BZ4480
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2013:BY1251
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2013:2545
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2013:2420
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2013:2273
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2013:2268
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2013:1092
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2013:823
Gerelateerd ECLI:NL:GHSHE:2013:BZ4761
Gerelateerd ECLI:NL:GHSHE:2013:BZ3309
Gerelateerd ECLI:NL:GHARL:2013:9617
Gerelateerd ECLI:NL:GHARL:2013:9615
Gerelateerd ECLI:NL:GHARL:2013:9614
Gerelateerd ECLI:NL:GHARL:2013:9613
Gerelateerd ECLI:NL:RBROT:2019:2068
Gerelateerd ECLI:NL:PHR:2019:1253
Gerelateerd ECLI:NL:GHARL:2019:429
Gerelateerd ECLI:NL:RBLIM:2018:6807
Gerelateerd ECLI:NL:RBGEL:2018:2968
Gerelateerd ECLI:NL:GHDHA:2018:1691
Gerelateerd ECLI:NL:GHARL:2018:10436
Gerelateerd ECLI:NL:GHARL:2018:10435
Gerelateerd ECLI:NL:RBROT:2017:3679
Gerelateerd ECLI:NL:RBOVE:2017:3885
Gerelateerd ECLI:NL:RBOVE:2017:3884
Gerelateerd ECLI:NL:RBOVE:2017:3883
Gerelateerd ECLI:NL:RBNNE:2017:2738
Gerelateerd ECLI:NL:RBDHA:2017:8784
Gerelateerd ECLI:NL:RBROT:2016:1028
Gerelateerd ECLI:NL:RBNNE:2016:490
Gerelateerd ECLI:NL:RBDHA:2016:9103
Gerelateerd ECLI:NL:RBDHA:2016:7730
Gerelateerd ECLI:NL:RBDHA:2016:679
Gerelateerd ECLI:NL:RBAMS:2016:2347
Gerelateerd ECLI:NL:RBAMS:2016:2303
Gerelateerd ECLI:NL:RBNNE:2015:1487
Gerelateerd ECLI:NL:RBMNE:2015:6447
Gerelateerd ECLI:NL:RBMNE:2015:1184
Gerelateerd ECLI:NL:RBLIM:2015:10203
Gerelateerd ECLI:NL:RBLIM:2015:10196
Gerelateerd ECLI:NL:RBDHA:2015:2024
Gerelateerd ECLI:NL:RBROT:2014:9324
Gerelateerd ECLI:NL:RBNHO:2014:6767
Gerelateerd ECLI:NL:RBMNE:2014:3443
Gerelateerd ECLI:NL:RBDHA:2014:1821
Gerelateerd ECLI:NL:RBDHA:2014:1820
Gerelateerd ECLI:NL:RBAMS:2014:1445
Gerelateerd ECLI:NL:GHDHA:2014:2874
Gerelateerd ECLI:NL:RBROT:2013:BZ3908
Gerelateerd ECLI:NL:RBMNE:2013:CA0295
Gerelateerd ECLI:NL:RBMNE:2013:CA0281
Gerelateerd ECLI:NL:RBMNE:2013:CA0224
Gerelateerd ECLI:NL:RBMNE:2013:CA0215
Gerelateerd ECLI:NL:RBMNE:2013:4828
Gerelateerd ECLI:NL:RBMNE:2013:4827
Gerelateerd ECLI:NL:RBGEL:2013:1799
Gerelateerd ECLI:NL:RBDHA:2013:CA1127
Gerelateerd ECLI:NL:RBDHA:2013:16185
Gerelateerd ECLI:NL:RBAMS:2013:BZ9847
Gerelateerd ECLI:NL:RBAMS:2013:BZ9381
Gerelateerd ECLI:NL:RBAMS:2013:8461
Gerelateerd ECLI:NL:RBAMS:2013:8010
Gerelateerd ECLI:NL:OGHACMB:2013:40
Gerelateerd ECLI:NL:GHDHA:2013:5109